Helvoirt, november 2018

Aard van het dorp Helvoirt
In het leefbaarheidsonderzoek van oktober 2017 (24 inwoners namen deel) is de overall conclusie: “Inwoners ervaren Helvoirt als een rustig en mooi dorp, centraal gelegen tussen steden en natuur, waar een goed verenigingsleven bestaat en voldoende voorzieningen zijn. Dat wil men zo houden, maar tegelijkertijd kleinschalige ontwikkelingen toestaan.”
Er is een sterk ontwikkeld dorpsleven in Helvoirt. Er zijn hier op 4700 inwoners zo’n 40 verschillende verenigingen en clubs actief. Het HelvoirThuis loopt goed met tal van verenigingen, uitvoeringen en evenementen. Helvoirt heeft een grote eigen basisschool, diverse drukbezochte winkels, twee kerkgemeenschappen, enkele populaire horecabedrijven, etc. Er is een lokaal maandblad Het Pomphuiske – huis-aan-huis bezorgd – en een lokale nieuwssite Helvoirt.net met gemiddeld ca. 4000 bezoekers per dag. Helvoirt leeft en kijkt met vertrouwen naar de toekomst.

Politieke constellatie
In Helvoirt komen bij verkiezingen ca. 2100 stemmers op. Bij de laatste gemeenteraadsverkiezingen koos 40% voor Progressief96, 32% CDA, 17% Samenwerking95 en 11% VVD. Bij de TK-verkiezingen van 2017 koos in Helvoirt 25% VVD, 21% CDA, 13% D66, 12% SP, 12% GL/PvdA en 9% PVV.
Er zijn geen Helvoirtse politieke groeperingen of afdelingen. Er zijn weinig leden van landelijke politieke partijen. Er is – thans – geen plan om met een lokale Helvoirtse lijst mee te doen aan de raadsverkiezingen van november 2020 in Vught. De kiezers in Helvoirt zijn goed voor 3 á 4 van de 23 zetels in de nieuwe Vughtse raad.

Gevoelens over samenvoeging
Bij de burgerpeiling van de gemeente Haaren over de herindeling – oktober 2017 – ging 65% van de in Helvoirt uitgebrachte stemmen naar de keuze ‘opsplitsen’. Uit de gespreksronde van de gemeente Haaren met inwoners van de dorpen – voorjaar 2018 – bleek dat 82% van de 169 respondenten wil samengaan met Vught.

Wens tot behoud eigenheid
Uit het leefbaarheidsonderzoek blijkt dat inwoners een sterke band hebben met het dorp. “Helvoirt is een dorp en dat moet zo blijven”. Pogingen van de gemeente Haaren om er na 1996 één hechte gemeente van te maken zijn nooit omarmd. Dit zal ook met Vught niet gebeuren, is de gedachte.
Wel lijkt er meer affiniteit te zijn met het karakter van Vught dan met het karakter van Haaren. Ook is er meer oriëntatie op voorzieningen in Vught – Maurickcollege, sport, winkels, bibliotheek – dan op Haaren. De natuur van Helvoirt wordt gekoesterd. Een idee van Heusden om het Helvoirtse deel van de Loonse & Drunense Duinen in te lijven stuitte op scherp verzet. Geen tweedeling van het gebied.

Verkeersproblemen: N65, sluipverkeer
Bij de ‘plannenpeiling’ van Plein Helvoirt – juni 2018 – zeiden 209 van de 309 deelnemers dat ze een verdiepte tunnelbak willen bij het kruispunt N65/Torenstraat. Tweede wens uit de peiling was een opstapplaats voor stoptreinen in Helvoirt. Ook is er te weinig busvervoer. Veel Helvoirtenaren maken zich grote zorgen over de verkeersoverlast als gevolg van de werkzaamheden t.z.t. aan de N65. Er zal veel sluipverkeer door het dorp gaan. De Torenstraat is nu reeds te smal en te druk. Uit de plannenpeiling blijkt dat er wensen zijn voor betere trottoirs in de Kastanjelaan, meer veiligheid in de Achterstraat en betere fietspaden in het buitengebied.

Openbare voorzieningen
Uit de plannenpeiling bleek de behoefte aan een servicebalie van de gemeente/sociale dienst in Helvoirt. De loketten in Vught zijn iets te ver weg. Het HelvoirThuis heeft geen opslag en EHBO-ruimte, de grote zaal heeft een kwetsbare vloer en evenementen kunnen hier niet zonder telkens vergunning aan te vragen. De vergaderruimtes schieten tekort.
Men vraagt zich af waar men straks met het grofvuil heen moet. En containerparkje voor Helvoirt is gewenst. Hondenpoep wordt door velen in de dorpskom als probleem gezien. Er wordt gevraagd om meer afvalbakken.
Een nieuw gezondheidscentrum zou de barakken van de huisartsenpost moeten vervangen. Mensen denken aan het oude gebouw van de Dr. Landmanschool aan de Kastanjelaan (eigendom gemeente) voor dit doel. Er wordt gewerkt aan een natuurspeeltuin/kinderboerderij. Het speeltuintje aan de St. Jorisstraat is verouderd.

Nieuwe woningbouw
Er komen 170 nieuwe woningen bij in het plan Den Hoek. Helvoirtenaren rekenen erop dat hun eigen woningbehoefte hiermee gedekt wordt. Het plan – in het buitengebied – stuitte destijds op verzet. Nieuwe bouwlocaties in het buitengebied zullen ook op verzet stuiten. De grote supermarkt aan de Achterstraat zit daar niet ideaal; deze plek is wel geschikt voor inbreiende woningbouw (idee uit leefbaarheidsonderzoek). Uit het leefbaarheidsonderzoek kwam behoefte aan huurwoningen voor ouderen naar voren. Er zijn mogelijkheden voor maar ouderen vinden de overstap van hun vaak grotere woning naar een nieuwbouwproject gevoelsmatig nog te groot. Naast Den Hoek voorziet het Bestemmingsplan Kom Helvoirt nog in een ‘uitbreidingslocatie Raamse Oevers’ waar 55 woningen kunnen komen. Dit is sinds 2008 ‘on hold’.

Buitengebied
Aantastingen van het nationaal park door (recreatie-)bedrijven roepen telkens en met succes bezwaar- en beroepsprocedures op. B&W van Haaren zijn in september 2018 gestart met een actualisering van het (hele) bestemmingsplan buitengebied Haaren. Beëindigde boerderijen kunnen dan makkelijker woning of niet-agrarische bedrijf worden. Nieuwe bedrijven stuiten hier echter op weerstand. Er is ook vrees dat boomteelt in de plaats komt van weidegang. Het leefbaarheidsonderzoek meldde klachten over onderhoud van wegen en bermen. De Rechtbank sprak uit dat inwoners van het buitengebied gebruik mogen maken van oud voorpootrecht (particuliere bomen in gemeentelijke bermen); B&W van Haaren ging in hoger beroep; zaak loopt nog.

Recreatiewoningen
In het Spechtbos e.o. op de Distelberg zijn ruim 30 recreatiewoningen die permanent bewoond worden, vaak met persoonsgebonden gedoogbeschikking. De bewoners willen dat hier voor alle huisjes een permanente woonbestemming komt, met strikte beperkingen om het boskarakter te behouden. Hiervoor wordt intensief actie gevoerd door de bewonersvereniging. Er komt een gebiedsvisie.

NIMBY-bedrijven
In het buitengebied zijn (minstens) twee slecht gesitueerde grote bedrijven: Gubbels Sloop en pretpark Duinoord. Gubbels heeft zwaar vrachtverkeer dat altijd door een dorpskern (Cromvoirt, Vlijmen of Helvoirt) moet om ergens te komen. Duinoord is een milieucategorie-4-bedrijf dat niet in Natura2000 mag. Naar Gubbels kijkt het college. Negen gemeentebesluiten over Duinoord werden na bezwaar en beroep vernietigd. Duinoord heeft een schadeclaim aangekondigd bij B&W van Haaren wegens bestuursaansprakelijkheid.

Natuurschade
Nergens in Nederland worden meer dassen aangereden dan op de Guldenberg in Helvoirt. De das doet het hier goed. De gemeente heeft een zorgplicht t.a.v. deze beschermde diersoort. Er wordt nu door gemeente, dassenwerkgroep en boeren toegewerkt naar een veilige oplossing.
Er is toenemend gevaar voor natuurbranden in de Loonse en Drunense Duinen. Er zijn weinig bluswatervoorzieningen en de toegang voor de brandweer is niet makkelijk. Er is een ernstige overbelasting van stikstof in het Helvoirtse deel, wat leidde tot oprukkende vergrassing van het stuifzand.

Sociale zaken
B&W van Haaren hebben in het nabije verleden geen informatie gepubliceerd over de uitvoering van de WMO in Helvoirt. In het Rapport Sociaal Domein over de 1e helft 2018 staat alleen dat in Helvoirt 7 complexe casussen zijn voor maatschappelijk werk. Over jeugdbescherming en wmo-zorg in Helvoirt is niets bekend. Uit het leefbaarheidsonderzoek blijkt niets over sociale zaken.

Sport
In Helvoirt is veel sport: voetbal, fietsen, tennis, badminton, judo, paardensport. Geen hockeyveld en geen zwemgelegenheid. De sporthal is te kort voor veel sporten, waardoor hier geen competitie mogelijk is. Er zijn zorgen of er in de toekomst voldoende vrijwilligers zullen blijven voor de sport.

Drugsproblematiek
Uit een peiling van Plein Helvoirt – oktober 2018 – bleek dat een meerderheid van de 223 respondenten drugsgebruikers in het dorp kent en dat daarvan een meerderheid meent dat die gebruikers problemen hebben. De helft kent de plekken waar drugs verhandeld worden. Veertig procent meent dat de gemeente er te weinig tegen doet. Particulieren organiseren bijeenkomsten en hulp aan verslaafden.

Duurzaamheid
Er is een voorbeeldig particulier initiatief met elektrische deelauto’s in het dorp. Er is een coöperatieve exploitatie van zonnepanelen op het tankstation aan de N65; men zoekt naar meer plekken. Bij de Margriet wordt toegewerkt naar een vorm van duurzame landbouw. Dat kan een Voedselbos (biobos) zijn maar zeker ook andere vormen van natuurinclusieve landbouw. In eerste instantie zal dat met de huidige pachters worden opgepakt.

Download de tekst.